مشاوره و فروش
021-37163
میلگرد یکی از مهم ترین عناصر در صنعت ساختمان سازی است که نقش آن در ایجاد استحکام و دوام سازه ها غیرقابل انکار است. اگر بتن را به تنهایی در نظر بگیریم، مقاومت فشاری بالایی دارد اما در برابر نیروهای کششی ضعیف است. این جاست که میلگرد وارد میدان می شود و با ترکیب شدن با بتن، بتن آرمه را به وجود می آورد. نتیجه این ترکیب، سازه ای است که هم در برابر فشار و هم در برابر کشش مقاوم است و می تواند بارهای سنگین، زلزله و تغییرات محیطی را تحمل کند.انتخاب روش تولید علاوه بر کیفیت، می تواند تأثیر مستقیمی بر قیمت میلگرد در بازار داشته باشد و همین موضوع اهمیت شناخت انواع آن را دوچندان می کند.
روش ساخت میلگرد تنها یک فرآیند صنعتی ساده نیست، بلکه مستقیماً بر کیفیت، استحکام، انعطاف پذیری و حتی طول عمر سازه تأثیر می گذارد. انتخاب روش تولید مناسب باعث می شود میلگرد در برابر خوردگی مقاوم تر شود، در شرایط اقلیمی خاص بهتر عمل کند و از نظر اقتصادی نیز مقرون به صرفه تر باشد. به همین دلیل شناخت روش های مختلف ساخت میلگرد برای مهندسان، پیمانکاران و حتی سرمایه گذاران ساختمانی حیاتی است
مراحل تولید میلگرد به روش نورد گرم
در این روش، ابتدا شمش های فولادی در کوره های بسیار داغ تا دمای بالای هزار درجه سانتی گراد حرارت داده می شوند. سپس این شمش ها از میان غلتک های عظیم عبور می کنند تا به تدریج به میلگرد با قطر مورد نظر تبدیل شوند. پس از شکل گیری، میلگردها خنک می شوند و سپس بسته بندی و روانه بازار می گردند. این فرایند، روشی سنتی اما همچنان پرکاربرد است که بخش عمده ای از میلگردهای موجود در بازار ایران و جهان به همین شکل ساخته می شوند.
مزایا و معایب نورد گرم
مزیت بزرگ نورد گرم، تولید سریع و انبوه میلگرد با هزینه کمتر است. همچنین این میلگردها چقرمگی بالایی دارند و در برابر فشارهای سازه ای عملکرد خوبی نشان می دهند. اما معایب این روش نیز قابل توجه است؛ به دلیل خنک شدن در شرایط معمولی، میلگردها در برابر رطوبت و خوردگی مقاومت کمتری دارند و کنترل دقیق ابعاد در آن ها سخت تر است.
فرآیند تولید در نورد سرد
در این شیوه، میلگرد ابتدا به روش نورد گرم تولید می شود اما پس از آن، تحت عملیات کشش سرد و تغییر شکل در دمای محیط قرار می گیرد. این تغییر شکل مکانیکی، بدون نیاز به حرارت اضافی، سبب افزایش استحکام تسلیم میلگرد می شود.
ویژگی ها و کاربردهای میلگرد نورد سرد
میلگردهای نورد سرد سطحی صاف تر، ابعاد دقیق تر و استحکام بالاتری دارند. با این حال، انعطاف پذیری آن ها کمتر از میلگردهای نورد گرم است و در برابر شکست ترد حساس تر هستند. به همین دلیل بیشتر در پروژه هایی استفاده می شوند که دقت ابعادی بالا اهمیت دارد، اما برای سازه های در معرض بارهای دینامیکی سنگین چندان توصیه نمی شوند.
مکانیزم تولید میلگرد ترمکس
میلگرد ترمکس (TMT) با ترکیب نورد گرم و یک فرآیند خنک کاری کنترل شده تولید می شود. در این روش، میلگرد پس از خروج از آخرین قفسه نورد و در حالی که هنوز در دمای بالا قرار دارد، وارد سیستم خنک کاری می شود و در مدت بسیار کوتاه با پاشش آب سرد می گردد. این سرد شدن ناگهانی باعث می شود لایه بیرونی میلگرد به سرعت سخت و مقاوم شود.
در ادامه، به دلیل وجود دمای بالاتر در مغز میلگرد، حرارت از هسته به سطح منتقل می شود و لایه سخت شده بیرونی تا حدی تمپر (بازپخت جزئی) می شود. همزمان، هسته میلگرد در فرآیند خنک شدن طبیعی، ساختاری چقرمه تر و انعطاف پذیرتر پیدا می کند. نتیجه این فرآیند، میلگردی با پوسته مستحکم و هسته نرم تر و جذب کننده انرژی است که برای عملکرد سازه ای مطلوب، ویژگی مهمی محسوب می شود.
از نظر تولیدی نیز روش ترمکس به دلیل اینکه بخش زیادی از دستیابی به خواص مکانیکی را از طریق کنترل حرارتی در خط تولید انجام می دهد (و کمتر به عملیات جانبی و زمان بر نیاز دارد)، معمولاً باعث افزایش سرعت تولید و کاهش هزینه تمام شده نسبت به برخی روش های دیگر می شود.
تفاوت میلگرد ترمکس با سایر میلگردها
میلگردهای ترمکس به دلیل ساختار لایه ای خود، همزمان دارای مقاومت سطحی بالا و انعطاف پذیری مناسب در هسته هستند. این ترکیب باعث می شود در سازه هایی که علاوه بر مقاومت، نیاز به شکل پذیری و جذب انرژی دارند (به ویژه در مناطق لرزه خیز)، انتخاب مناسبی باشند.
در مقایسه با میلگردهای صرفاً نورد گرم، میلگرد ترمکس معمولاً دوام و عملکرد سازه ای بهتری از خود نشان می دهد و در برابر بارهای دینامیکی مثل زلزله، قابلیت مطلوب تری دارد. همچنین یکی از مزیت های مهم این روش، جوش پذیری مناسب است؛ زیرا با کنترل فرآیند و رسیدن به خواص مکانیکی از طریق عملیات حرارتی در خط تولید، امکان دستیابی به ترکیبی ایجاد می شود که در بسیاری از کاربردهای اجرایی، شرایط بهتری برای جوشکاری فراهم می کند (البته کیفیت جوش همچنان به ترکیب شیمیایی فولاد و دستورالعمل جوشکاری وابسته است).
ترکیبات و آلیاژهای به کار رفته
میلگردهای میکروآلیاژی از فولادی ساخته می شوند که مقادیر کمی عناصر آلیاژی همچون وانادیوم، نیوبیوم یا تیتانیوم در آن به کار رفته است. همین ترکیبات در مقیاس کوچک، تغییرات بزرگی در ساختار فولاد ایجاد می کنند و استحکام آن را بدون نیاز به عملیات حرارتی پیچیده افزایش می دهند.
مزایا و محدودیت های میلگرد میکروآلیاژی
مزیت اصلی این روش، تولید میلگردهایی با استحکام بالا و خواص مکانیکی بهینه بدون نیاز به هزینه های انرژی زیاد است. از سوی دیگر، محدودیت آن در قیمت بالاتر مواد اولیه و حساسیت نسبت به کنترل دقیق ترکیبات آلیاژی است.
از نظر استحکام و دوام
میلگرد ترمکس و میکروآلیاژی در صدر قرار می گیرند؛ چراکه ترکیب مقاومت و انعطاف را به بهترین شکل ارائه می دهند. نورد گرم چقرمگی خوبی دارد اما در برابر خوردگی ضعیف تر است، و نورد سرد اگرچه مستحکم تر است اما شکنندگی بیشتری دارد.
از نظر هزینه تولید
نورد گرم ارزان ترین و رایج ترین روش است، در حالی که میکروآلیاژی به دلیل نیاز به عناصر کمیاب، گران تر تمام می شود. ترمکس هزینه ای میانه دارد و نورد سرد به دلیل فرآیند اضافی کشش، هزینه بالاتری نسبت به نورد گرم دارد.
از نظر کاربرد در پروژه های مختلف
برای پروژه های مسکونی و معمولی، نورد گرم همچنان کاربردی و به صرفه است. پروژه های صنعتی یا مناطق زلزله خیز بیشتر از میلگرد ترمکس بهره می برند. میلگرد نورد سرد در پروژه های دقیق و سبک وزن مانند ساخت قطعات صنعتی کاربرد دارد، و میلگردهای میکروآلیاژی برای پروژه های عظیم و با نیاز به عمر طولانی انتخابی استراتژیک محسوب می شوند.شناخت روش های مختلف ساخت میلگرد به خریداران کمک می کند تا با مقایسه کیفیت و قیمت فولاد آلیاژی در بازار، از خدمات تخصصی مجموعه ثامن تجارت برای انتخاب بهترین گزینه بهره مند شوند.
سوالات متداول
بله، از نظر مقاومت و دوام، میلگرد ترمکس عملکرد بهتری دارد، اما هزینه تولید آن کمی بالاتر است.
به دلیل شکنندگی نسبی و حساسیت به بارهای دینامیکی، استفاده از آن در سازه های سنگین توصیه نمی شود.
بیشتر در پروژه های بزرگ صنعتی و زیرساختی مانند پل ها و سدها که عمر و استحکام بسیار مهم است.
روشا رشیدی هستم، فارغالتحصیل رشته ادبیات فارسی. حدود چهار ساله که به صورت حرفهای تو حوزه تولید محتوا فعالیت میکنم. تو این مدت تونستم با تکیه بر علاقه و دانشم تو زمینه ادبیات و نویسندگی، متنهای تاثیرگذار و هدفمندی برای نشریهها، سایتها و برندهای مختلف بنویسم. همیشه سعی کردم نیاز مخاطب رو خوب بشناسم و محتوایی تولید کنم که هم ارزشمند باشه، هم بتونه به هدف پروژه کمک کنه. تخصصم بیشتر تو نوشتن محتوای وب، مقالههای تخصصی، داستاننویسی و مدیریت محتوای شبکههای اجتماعیه. سعی میکنم با خلاقیت، دقت و بهروز بودن، چیزی خلق کنم که تو ذهن مخاطب موندگار بشه.
